تهیه کمپوت شلیل یکی از بهترین راهها برای بهرهمندی از شلیلهای معطر تابستانی است. شلیل بافتی لطیف و طعمی شیرین با رگههایی از ترشی دارد. اگر برای کمپوت از میوههای رسیده اما سفت استفاده شود، پس از پخت شکل خود را بهتر حفظ کرده و در شربت له نمیشوند. این کمپوت را میتوان به تنهایی به عنوان دسر یا همراه با بستنی و انواع دیگر دسرها سرو کرد.
در این روش، میزان شکر زیاد نیست و طعم طبیعی میوه به خوبی حفظ میشود. نکته مهم این است که کمپوتی که تنها در قابلمه پخته و در شیشه ریخته میشود، برای نگهداری طولانیمدت در دمای محیط مناسب نیست. برای ماندگاری بیشتر، شیشهها پس از پر شدن باید با روش اصولی قرار گرفتن در آب جوش فرآوری شوند.
خلاصه طرز تهیه کمپوت شلیل
برای تهیه کمپوت شلیل، ابتدا شلیلهای سالم و نسبتاً سفت را بشویید، هسته آنها را جدا کرده و میوهها را به صورت نصف شده یا برشهای درشت خرد کنید. آب و شکر را روی حرارت قرار دهید تا شکر حل شده و شربت به جوش آید. شلیلها را به شربت اضافه کرده و تنها چند دقیقه حرارت دهید تا کمی نرم شوند اما شکل خود را از دست ندهند. برای مصرف معمولی، کمپوت را پس از خنک شدن در یخچال قرار دهید. برای نگهداری طولانیمدت، کمپوت داغ را باید در شیشه مخصوص کنسرو ریخته و سپس در آب جوش فرآوری کنید.
زمان آماده سازی و پخت
- زمان آماده سازی: حدود ۱۵ دقیقه
- زمان پخت کمپوت برای مصرف یخچالی: حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه
- زمان کل: حدود ۲۵ تا ۳۰ دقیقه
مواد لازم برای ۶ نفر
| مواد لازم | مقدار مواد |
|---|---|
| شلیل | ۱ کیلوگرم |
| آب | ۳ پیمانه، حدود ۷۵۰ میلی لیتر |
| شکر | سه چهارم پیمانه، حدود ۱۵۰ گرم |
| آب لیمو ترش تازه | ۱ قاشق غذاخوری، اختیاری |
| وانیل | نوک قاشق چایخوری، اختیاری |
طرز تهیه کمپوت شلیل
انتخاب شلیل مناسب
برای تهیه کمپوت، بهتر است شلیلهایی را انتخاب کنید که کاملاً سالم، خوشعطر و رسیده باشند، اما با فشار ملایم دست خیلی له نشوند. شلیل بیش از حد رسیده هنگام گرم شدن به سرعت له شده و شربت کمپوت را نیز کدر میکند.
اگر مقدار زیادی شلیل خریدهاید و فعلاً قصد درست کردن کمپوت ندارید، دانستن روش تازه نگه داشتن شلیل کمک میکند میوهها دیرتر نرم و خراب شوند.
شستن و خرد کردن شلیل
شلیلها را به خوبی بشویید و خشک کنید. آنها را از وسط برش بزنید و هستهها را خارج کنید. بسته به اندازه میوه، میتوانید شلیلها را به ۲ تا ۴ قسمت تقسیم کنید.
برخلاف هلو، برای تهیه کمپوت شلیل معمولاً نیازی به گرفتن پوست میوه نیست. باقی ماندن پوست به حفظ ظاهر و بافت شلیل کمک میکند.
آماده کردن شربت
آب و شکر را داخل قابلمه بریزید و روی حرارت متوسط قرار دهید. مواد را چند مرتبه به آرامی هم بزنید تا شکر کاملاً در آب حل شود. پس از به جوش آمدن شربت، حرارت را کمی کمتر کنید.
مقدار شکر را میتوان با توجه به شیرینی شلیل کمی کمتر یا بیشتر کرد. در کمپوت، شکر بیشتر برای طعم، رنگ و حفظ کیفیت بافت استفاده میشود.
اضافه کردن شلیل
شلیلهای خرد شده را به آرامی داخل شربت بریزید. اجازه دهید شربت دوباره به نقطه جوش برسد. برای کمپوتی که قرار است در یخچال مصرف شود، معمولاً چند دقیقه حرارت ملایم برای نرم شدن سطح میوه کافی است.
شلیل نباید آنقدر بجوشد که بافت آن از هم باز شود. زمانی که میوه کمی نرم شده ولی همچنان منسجم است، قابلمه را از روی حرارت بردارید.
خنک کردن کمپوت
اگر کمپوت را برای مصرف کوتاه مدت آماده کردهاید، اجازه دهید از حرارت بیفتد و سپس آن را به همراه شربت در ظرف تمیز دربدار بریزید و داخل یخچال بگذارید.
برای طعم بهتر، چند ساعت به کمپوت استراحت بدهید تا شلیل شربت را بهتر جذب کند. در نهایت کمپوت را به صورت سرد سرو کنید.
روش نگهداری طولانی مدت کمپوت شلیل
آماده کردن شیشه ها
اگر میخواهید کمپوت شلیل را برای مدت طولانی نگهداری کنید، از شیشههای سالم و مقاوم به حرارت با درب فلزی سالم استفاده کنید. شیشهها و دربها را کاملاً بشویید و تمیز کنید. بهتر است شیشه هنگام ریختن کمپوت گرم باشد تا در تماس با مواد داغ دچار شوک حرارتی و ترک نشود.
ریختن کمپوت در شیشه
شلیل و شربت را در حالی که هنوز داغ هستند داخل شیشه بریزید. حدود ۱ تا ۱٫۵ سانتیمتر از بالای شیشه را خالی بگذارید. میوهها باید تا حد امکان داخل شربت قرار بگیرند. سپس لبه شیشه را کاملاً تمیز کنید و درب آن را محکم ببندید.
جوشاندن شیشه های کمپوت
کف یک قابلمه بزرگ یک پارچه نخی تمیز یا توری مخصوص قرار دهید تا شیشهها مستقیماً با کف قابلمه تماس نداشته باشند. شیشههای کمپوت را داخل قابلمه بچینید و به اندازهای آب بریزید که سطح آب حداقل ۲ تا ۳ سانتیمتر بالاتر از درب شیشهها قرار بگیرد.

قابلمه را روی حرارت قرار دهید و صبر کنید آب به جوش بیاید. برای شیشههای حدود نیم لیتری، از زمانی که آب کاملاً شروع به جوشیدن میکند حدود ۲۰ تا ۳۰ دقیقه زمان در نظر بگیرید.

خنک کردن و نگهداری
پس از پایان زمان جوشاندن، شیشهها را با احتیاط از آب خارج کنید و به صورت ایستاده روی یک پارچه قرار دهید. اجازه دهید بدون جابجا کردن کاملاً خنک شوند. پس از سرد شدن، درب شیشه را بررسی کنید؛ درب باید کاملاً به سمت داخل کشیده شده باشد و با فشار دادن وسط آن بالا و پایین نرود.
شیشههای سالم را در جای خنک، خشک و دور از نور مستقیم خورشید نگهداری کنید. بعد از باز کردن هر شیشه نیز کمپوت باید در یخچال قرار بگیرد و طی چند روز مصرف شود.
نکات طرز تهیه کمپوت شلیل
جلوگیری از له شدن شلیل
مهمترین نکته استفاده از شلیل رسیده ولی سفت است. اگر شلیل خیلی نرم باشد، حتی مدت کوتاهی جوشیدن نیز میتواند آن را متلاشی کند. برشهای درشت نیز شکل خود را بهتر از برشهای بسیار نازک حفظ میکنند.
جلوگیری از تیره شدن شلیل
شلیل بریده شده را برای مدت طولانی در معرض هوا قرار ندهید. بهتر است شربت را از قبل آماده کنید و بلافاصله پس از خرد کردن، میوه را وارد مرحله پخت کنید.

تنظیم مقدار شیرینی
اگر شلیلها خیلی شیرین هستند، میتوانید از شربت رقیقتر استفاده کنید. برخلاف تصور رایج، برای کنسرو استاندارد شلیل لازم نیست حتماً مقدار بسیار زیادی شکر استفاده شود. شربت غلیظتر بیشتر روی شیرینی، بافت، رنگ و کیفیت میوه تأثیر میگذارد.
کمپوت شلیل با پوست یا بدون پوست؟
بهترین انتخاب برای بیشتر شلیلها استفاده با پوست است. پوست شلیل برخلاف پوست هلو پرز ندارد و بعد از پخت نیز معمولاً آزاردهنده نیست. ضمن اینکه حذف نکردن پوست، آمادهسازی را آسانتر میکند و به حفظ شکل قطعات میوه کمک میکند.
تفاوت کمپوت و مربای شلیل
در کمپوت، تکههای میوه در مقدار نسبتاً زیادی شربت رقیق نگهداری میشوند و مدت جالبز پخت نیز کوتاهتر است. در مربای شلیل مقدار شکر معمولاً بیشتر است و میوه همراه شکر مدت بیشتری حرارت میبیند تا شهد به غلظت مناسب برسد.
ارزش غذایی شلیل
شلیل میوهای خوشطعم و کمچرب است و میتواند به شکل تازه نیز در برنامه غذایی استفاده شود. اگر میخواهید با ویتامینها، مواد معدنی و ارزش غذایی این میوه بیشتر آشنا شوید، مطلب خواص شلیل میتواند اطلاعات کاملتری در اختیارتان قرار دهد.
نگهداری کمپوت پس از باز شدن
بعد از باز کردن شیشه، دیگر نباید آن را در کابینت نگهداری کنید. شیشه بازشده باید در یخچال قرار بگیرد و بهتر است کمپوت طی چند روز مصرف شود. برای برداشتن کمپوت از داخل شیشه نیز همیشه از قاشق کاملاً تمیز استفاده کنید.
کالری کمپوت شلیل
با استفاده از ۱ کیلوگرم شلیل و حدود ۱۵۰ گرم شکر، کالری کل این دستور تقریباً ۱۰۰۰ تا ۱۱۰۰ کیلوکالری خواهد بود. در صورت تقسیم کمپوت به ۶ وعده، هر وعده همراه با مقداری از شربت حدود ۱۷۰ تا ۱۸۵ کیلوکالری انرژی دارد. مقدار واقعی کالری به شیرینی شلیل، مقدار شکر، میزان شربت مصرف شده در هر وعده و اندازه سهم بستگی دارد.
